Hoe leer je je kinderen wat de waarde van geld is?

Mijn financiënIris Tuinder

Geld geldt. En het is nooit te vroeg om jouw kinderen te leren over waarom geld geldt. Uit onderzoek (bijvoorbeeld hier) blijkt namelijk dat kinderen die al jong hebben leren omgaan met geld, het later financieel beter doen. Vooral tussen de 6 en 12 jaar wordt hiervoor de basis gelegd. Hoe eerder jij je kinderen leert wat de waarde is van geld en hoe ze er (later) mee om moeten gaan, des te sneller ze zullen zijn in het herkennen van eventuele financiële risico’s in hun stap naar volwassenheid. In dit artikel lees je tips over hoe jij als ouder invloed kan hebben op een goede relatie tussen je kinderen en geld.

Hulp bij de boodschappen

De eerste tip die gezellig en het meest gemakkelijk is: ga boodschappen doen met je kinderen! Vraag je kinderen om jou te helpen bij het uitkiezen van de boodschappen, leg uit dat producten verschillende merken en prijzen kunnen hebben en vertel waarom dat zo is. Laat je kinderen daarna de verschillende producten met elkaar vergelijken, zodat ze weten welke prijs ieder product heeft. Door je kinderen te betrekken bij de financiën van het huishouden, kun je hun financiële kennis op jonge leeftijd al helpen opbouwen.

Maandelijks zakgeld

Ook kiezen veel ouders ervoor om hun kinderen maandelijks zakgeld te geven. Het geven van zakgeld heeft verschillende voordelen. Ten eerste zullen je kinderen, wanneer ze hun ‘eigen geld’ naar eigen inzicht kunnen uitgeven, worden gestimuleerd om te leren hoe ze ermee moeten omgaan. In plaats van om in de speelgoedwinkel iets voor hen te kopen, kunnen ze hun eigen geld gebruiken om het item te betalen. Zodra het zakgeld op is, zullen ze weer opnieuw moeten sparen. Geef zakgeld eens per maand op een vaste dag, zodat je kinderen voor een langere tijd verantwoordelijk zijn voor een bepaald bedrag. Je kinderen weten dan waar ze aan toe zijn en ze kunnen alvast uitkijken naar het volgende zakgeldmoment.

In dit artikel wordt uitgelegd waarom het belangrijk is om je kinderen eens iets te laten kopen van hun eigen gespaarde zakgeld, omdat ze daar later alleen maar gelukkiger van worden en zich verantwoordelijker voelen. Drie vliegen in één klap dus.

Heitje voor karweitje

Daarnaast doet de volgende term vast wel een belletje rinkelen: het ‘heitje voor karweitje’. Menig kind heeft wel eens aan de deur gestaan en menig huishouden heeft wel eens een klusje uit handen gegeven. Het ‘eerste heitje voor karweitje’ werd gehouden in 1952 en werd erna een jaarlijkse actie, die oorspronkelijk bedoeld was om de clubkas van Nederlandse scoutinggroepen te spekken. Maar je kinderen hoeven natuurlijk niet per se bij een scoutinggroep te zitten om een zakcentje te verdienen door klusjes in het huishouden te doen. Laat hen bijvoorbeeld lege flessen wegbrengen, de auto wassen, onkruid wieden of de afwas doen. Je kinderen zijn sociaal bezig, helpen mee in het huishouden en het allerbelangrijkste is dat ze op die manier de waarde zullen inzien van het verdienen van hun eigen geld.

Open een kinderrekening

Tegenwoordig kun je voor je kinderen heel gemakkelijk een bankrekening open. Je kinderen leren omgaan met een eigen rekening, ze krijgen een pincode en bankpasje, ze kunnen zelf verjaardagsgeld op de rekening storten en betalingen doen. Leer je kinderen discipline bij in het checken van de afschriften, het veilig bewaren van de pincode en het omgaan met een bankpasje. Vanaf een jaar of 12 is een kinderrekening zeker aan te bevelen.

Zorgen voor later

Voor vele kinderen (en ouders) is studeren aan het mbo, hbo of universiteit is een belangrijke fase in het leven. Je kinderen gaan misschien op kamers wonen, sluiten zich aan bij een studentenvereniging en maken veel nieuwe vrienden. Een studie an sich kost al veel geld. Als ouder zou je vanaf de geboorte van je kinderen al maandelijks kunnen sparen voor hun studie. Vertel je kinderen waarom jullie daarvoor sparen, dat het voor hun eigen toekomst is en dat ze zelf voor het geld verantwoordelijk zijn tegen de tijd dat de studie aanvangt. Je kinderen zullen zich dan verantwoordelijk voelen, omdat hun eigen toekomst er afhankelijk van is.

Als je kinderen een bijbaantje hebben tijdens het studeren, kun je met hen afspreken om een deel van hun loon op hun spaarrekening te zetten. Daarnaast leren je kinderen begrijpen dat niet alles in het leven te koop is en voor (bepaalde) dure spullen eerst een tijdje geld opzij gezet moet worden.  

Duurzaam consumeren

Naast het verdienen van eigen geld, zijn er ook alternatieve manieren om dat eigen geld uit te geven. Bespreek met je kinderen de alternatieve manieren om geld uit te geven, om de waarde van het maken van keuzes te benadrukken. Leer ze om winkels en artikelen te vergelijken op prijzen, kwaliteit en merken. Vertel hen bijvoorbeeld ook over het belang van duurzame aankopen doen, dat tweedehands winkelen net zo leuk is en wat groene energie is. Jouw kinderen hoeven hier niet direct keuzes in te maken, maar het is wel belangrijk om hen te leren hoe belangrijk duurzaamheid is. En zo zijn ze ook nog maatschappelijk verantwoord aan het nadenken.

Jong geleerd is oud gedaan

Je kinderen zijn nooit te jong om te leren hoe ze moeten sparen en hoe ze moeten omgaan met geld. Door hen de basisbeginselen van geld te leren, kunnen ze een sterke basis van financiële kennis opbouwen die ze tot in de volwassenheid kunnen dragen. Vertel je kinderen over schulden en leningen. Niet om ze bang te maken, maar om ervoor te zorgen dat ze er bewust van worden. Wanneer jouw kinderen weten hoe zij met geld om moeten gaan, kunnen ze vol vertrouwen een voorspoedige en vooral waardevolle toekomst tegemoet gaan.